Яқин Шарқдаги геосиёсий шахмат тахтасида кутилмаган ва ўта кескин юриш амалга оширилди. Кўп йиллик мураккаб урушлар гирдобида қолган Яманда энди иттифоқчилар ўртасидаги совуқ муносабатлар очиқ қарама-қаршиликка айланмоқда. Яман Президент кенгаши раҳбари Рашад ал-Алимий томонидан эълон қилинган ултиматум — Бирлашган Араб Амирликлари (БАА) қуролли кучларининг мамлакатни тарк этиши ҳақидаги талаби — минтақадаги кучлар мувозанатини тубдан ўзгартириб юбориши мумкин.

Ишонч инқирози ва қурол-яроғ контрабандаси

Ушбу инқирознинг илдизи логистика ва қурол-яроғ етказиб бериш занжиридаги шубҳали ҳаракатларга бориб тақалади. Яман раҳбариятининг БАА таркибидаги Фужайра амирлигидан келаётган кемаларни ноқонуний қурол ташишда айблаши ва 72 соатлик тўлиқ блокада эълон қилиши вазият нақадар жиддийлигини кўрсатади. Ал-Алимийнинг БАА билан мудофаа келишувини бекор қилиши, аслида Абу-Дабининг Яман шарқида ўз таъсир доирасини кенгайтиришга бўлган уринишларига берилган кескин жавобдир.

Саудия Арабистонининг аралашуви: Иттифоқчиларга огоҳлантириш

Вазиятнинг энг диққатга сазовор нуқтаси — Саудия Арабистони бошчилигидаги коалициянинг Ал-Мукалла портига берган зарбасидир. БААдан рухсатсиз келган кемаларнинг бомбардимон қилиниши Ар-Риёднинг ўз иттифоқчиси Абу-Дабига йўллаган очиқ огоҳлантиришидир. Бу ҳолат Ямандаги урушнинг янги ва янада мураккаб босқичга — иттифоқчилар ичидаги манфаатлар тўқнашувига ўтаётганидан далолат беради.

Глобал иқтисодий оқибатлар Ямандаги ушбу эскалация глобал энергия хавфсизлиги ва денгиз логистикаси учун янги хавфларни туғдирмоқда. 90 кунлик фавқулодда ҳолат Боб-эл-Мандеб бўғози яқинидаги барқарорликни савол остида қолдиради. Ўзбекистонлик тадбиркорлар учун бу халқаро юк ташиш суғуртаси нархларининг ошиши ва логистик занжирлардаги эҳтимолий узилишларни англатади.